Overzicht
2004-2005 
Alphen
Opus 2
In het seizoen
2004-2005 heeft Alphen Opus 2 diverse activiteiten ontplooid. Deze
zijn gegroepeerd rond de volgende thema's:
Hierna kunt u meer lezen over
deze onderwerpen.
Introductie van nieuwe
componisten
Onze zoektocht naar nieuwe
muziek brengt ons in contact bekende en
minder bekende componisten van accordeonmuziek. Dit seizoen hebben
wij aan onze rij componisten kunnen toevoegen de Nederlandse componist
Gijs van Dijk en de Amerikaanse componist John Franceschina. Van beide
componisten geven wij hier een korte beschrijving.
Gijs
van Dijk
Componist
Gijs van
Dijk is
van oorsprong gitarist (klassiek en
jazz). Hij studeerde compositieleer aan het Utrechts Conservatorium en
ontving bij zijn afstuderen in 1991 de Prijs voor Compositie. Als
uitvoerend musicus staat Van Dijk bekend als een opvallend
improviserende basgitarist. Hij is nog steeds regelmatig te beluisteren
op zowel de Nederlandse als de internationale jazzpodia. Daarnaast is
hij in Amsterdam werkzaam als muziekdocent.
Reeds
tijdens
zijn studie was
Gijs van Dijk de huiscomponist van
het vermaarde muziekgezelschap met klassieke muziek, rock en jazz voor
de gewone man, het Ricciotti Ensemble uit Amsterdam. Na zijn afstuderen
heeft Gijs van Dijk veel muziek geschreven voor blaasinstrument. Zijn
werken worden uitgevoerd door bekende ensembles als het
Amsterdams
Saxofoon Kwartet, het Aurelia Kwartet en het Nederlands Blazers
Ensemble. Sinds enkele jaren begeeft Gijs van Dijk zich ook op andere
muzikale terreinen. Zo componeerde hij in 2003 een kooropera voor het
Koor Nieuwe Muziek onder leiding van René Nieuwint en in
2004
schreef hij speciaal voor Alphen Opus 2 het werk 'Fantasia for
Accordion Orchestra'.
John
Franceschina werkt als
professor aan de Pennsylvania State University. Daar geeft hij
compositieleer, muziektheorie, theatergeschiedenis en behandelt de
muziekgeschiedenis van het theater. Franceschina is een uiterst
veelzijdig mens. Hij schreef muziek voor symfonie-orkesten en
kamermuziek-ensembles. Voorts schreef hij veel muziek bij toneelstukken
en voor musical-liederen. Verschillende musicals van zijn hand zijn
uitgevoerd in New York, Washington DC, Miami, Philadelphia, Los Angeles
en andere steden van de VS. Zijn kamermuziekstukken werden gespeeld in
Duitsland, Oostenrijk, Rusland en de VS.
Daarnaast
liet
Franceschina menig werk voor accordeon het licht zien.
Deze werken variëren van solowerken (Country Fair, Ainsi
Suite,
Conestoga, Scaramouche) tot orkestwerken (Passacaglia and Fugue,
Kynaston, Oroonoko, The Time Machine, Macbeth Fantasy, Ca'ad Zan,
Vathek) en van een mis voor accordeonorkest en koor, geschreven in
opdracht van het Vaticaan, tot een concert voor accordeon en orkest,
geschreven in opdracht van de American Accordionists' Association.
Ook als auteur is John
Franceschina zeer bekend. Hij schreef
15 boeken,
waarvan de belangrijkste zijn: 'Duke Ellington's Music for the
Theatre', 'The Plays of the Marquis de Sade', 'Sisters of Gore: Women
Melodramatists in England' and 'Against theGrain: Theatre from Ritual
to Realism'.
Impressies
van onze concerten
Het
ensemble heeft in het seizoen
2003-2004 de volgende concerten gegeven:
- Alphen
Opus 2 op het Internationaal
Mondharmonica Festival in
Rotterdam op 23 oktober 2004 samen met Mondharmonica Trio The
Multicats
- het Oranjeconcert
op 30 april 2004 in de Adventskerk
in Alphen aan den Rijn samen met de organist Simon Stelling
- het
koffieconcert in de Koogerkerk
te Zuid-Scharwoude op 5 juni 2005.
Hierna
geven wij een kort verslag
van deze concerten.
Alphen
Opus 2 op het Internationaal Mondharmonica Festival
Op zaterdag, 23 oktober 2004,
werd in Rotterdam het Internationaal
Mondharmonica Festival gehouden. Aan dit festival deden zo'n 100
deelnemers mee uit diverse landen: Nederland, België,
Frankrijk,
Duitsland, Polen, Estland en Brazilië De organisatie was in
handen
van de Rotterdamse Mondharmona Club (RMC) en het festival werd gehouden
in gebouw De Larenkamp aan de Slinge in Rotterdam.
Op de gala-avond werd voor
een volle zaal met circa 250
toehoorders het stuk 'Variations & Balkanaise ' van componist
Gerie
Daanen voor het eerst in de originele bezetting (accordeon,
mondharmonica en slagwerk) uitgevoerd
door
accordeonensemble Alphen Opus 2 en mondharmonicatrio
The Multicats. Dit stuk werd in 2002 speciaal
geschreven ter gelegenheid van het 75 jarig bestaan van de NOVAM (de
Nederlandse Organisatie voor Accordeon en Mondharmonica) en is door de
componist opgedragen aan Alphen Opus 2 én The Multicats.
Dankzij de PowerPoint-presentatie kon het publiek kennis nemen van de
verschillende stukken. De sprankelende uitvoering en de
heldere presentatie werden duidelijk geapprecieerd, getuige
het
applaus na afloop.
Joop Winterberg, lid van mondharmonicatrio 'The Multicats' gaf onder de
titel 'Grandioos
Festival Rotterdam'
zijn impressie
van het
gala-concert. Deze impressie is, als onderdeel van het verslag van deze
dag, gepubliceerd in aflevering 2004-06 van Samenspel, het
tweemaandelijks magazine van de NOVAM (de
Nederlandse Organisatie
voor Accordeon en Mondharmonica).
Oranjeconcert
in de Adventskerk in Alphen aan den Rijn
Ons eerste concert in 2005 vond plaats op Koninginnedag. Samen met de
organist Simon Stelling verzorgde Alphen Opus 2 het Oranjeconcert in de
Adventskerk in Alphen aan den Rijn. In de zaal hadden circa 150 mensen
een plaats gevonden. Simon Stelling speelde op het beroemde Steinmeyer
orgel werken van onder meer Händel en Bédart. Bij
Alphen
Opus 2 stonden de volgende werken op het programma:
| Ouverture
uit de film
'Feuerbändigung' |
Andrei
Petrov |
| Tarantella
uit het ballet
'Anyuta' |
Valerie
Gavrilin |
| Tango
Fugitativo &
Milonga Feliz (nieuwe compositie) |
Gerie
Daanen |
| Variations
& Balkanaise |
Gerie
Daanen |
De
werken voor orgel en accordeon
werden op de wanden van de kerk met behulp van een
PowerPoint-presentatie toegelicht. Het gekozen repertoire bleek een
schot in de roos getuige het warme applaus en de reacties van het
publiek. Ook de organist, Simon Stelling, bleek bijzonder
enthousiast. Daags na het concert liet hij ons weten dat hij ons
optreden buitengewoon had gewaardeerd en dat hij de klank van
ons
ensemble zeer bijzonder en van hoog niveau vond.
Koffieconcert
in de Koogerkerk
Op 5 juni 2005 was Alphen
Opus 2 wederom te gast in de Koogerkerk
te Zuid-Scharwoude. Op het programma stond de wereldpremière
van
2 nieuwe Nederlandse stukken: 'Fantasia for Accordion Orchestra' van
Gijs van Dijk en 'Tango Fugitativo & Milonga Feliz' van Gerie
Daanen. Verder werd het stuk 'Kynaston' van de Amerikaanse componist
John Franceschina voor het eerst in Nederland uitgevoerd. Ook twee
componisten woonden dit
bijzondere concert bij, te weten:
Gijs van Dijk en Reza Namavar. Op
het programma stonden de
volgende werken:
| Ouverture
uit de film
'Feuerbändigung' |
Andrei
Petrov |
| Kynaston |
John
Franceschina |
| Fantasia
for Accordion
Orchestra (nieuwe compositie) |
Gijs
van Dijk |
| Tango
Fugitativo &
Milonga Feliz (nieuwe compositie) |
Gerie
Daanen |
| Variations
& Balkanaise |
Gerie
Daanen |
| Tarantella
uit het ballet
'Anyuta' |
Valerie
Gavrillin |
Ruim
30 mensen waren op deze mooie
zondagmiddag naar de Koogerkerk toegekomen om te genieten van het spel
van Alphen Opus 2. Dirigent Sergé Latychev leidde elk nummer
bij
het publiek in. Het was zeker geen eenvoudige kost. Met name 'Kynaston'
van John Franceschina en 'Fantasia for Accordion
Orchestra' van Gijs van Dijk zijn moderne
stukken die de luisteraar bij wijze van spreken in de ziel moeten
treffen. Gelukkig konden de aanwezigen hiervan ook iets ervaren door de
geweldige accoustiek van dit pittoresque kerkje. Daardoor kwamen zowel
de virtuositeit als de dynamiek prima tot hun recht.
Het programma werd redelijk
in balans gehouden door deze spectaculaire werken af te wisselen met
enkele gemakkelijker in het gehoor liggende stukken. Het publiek bleek
dit zeker te kunnen waarderen getuige het applaus na afloop
van dit concert. Ook componist Gijs van Dijk bleek tevreden. Hij
vertelde dat Alphen Opus 2 het nieuwe stuk 'Fantasia for Accordion
Orchestra' precies zo was uitgevoerd als hij zich ten tijde
van het componeren had voorgesteld. De jonge componist, Reza Namavar
bleek eveneens onder de indruk van de mogelijkheden van het accordeon.
Hij liet ons weten dat dit hem op diverse nieuwe ideeën had
gebracht, die zeker een vervolg zullen krijgen.
Johan Laffra schreef onder
de
titel 'Alphen
Opus 2 ...Goed
nieuws!' een mooie recensie over
dit concert in nr. 2005-03 van
Samenspel, het tweemaandelijks magazine van de NOVAM (Nederlandse
Organisatie Voor Accordeon en Mondharmonica).
Programma
2004-2005
Het programma voor het
seizoen 2004-2005 bevatte vanzelfsprekend
weer enkele bijzondere stukken. Gecontinueerd werd het nummer 'Serenade
en Dans' van de Nederlandse componist Alexander Comitas (Ed de Boer).
Verder gingen in 2005 twee nieuwe werken in première. Gijs van
Dijk schreef speciaal voor Alphen
Opus 2 'Fantasia for Accordion
Orchestra' en Gerie Daanen componeerde 'Tango Fugitativo &
Milonga Feliz'.
Beide werken zijn in 2004 gereed gekomen. Daarnaast kwamen wij dit
seizoen met een werk van van de Amerikaanse componist John
Franceschina,
Kynaston. Het programma voor 2004-2005
zag er derhalve als volgt uit:
| Serenade
en Dans (1999-2000) |
Alexander
Comitas (Ed de Boer) |
| Fantasia
for Accordion Orchestra
(2004) |
Gijs
van Dijk (
première) |
| Tango
Fugitativo & Milonga
Feliz (2004) |
Gerie
Daanen ( première) |
| Kynaston |
John
Franceschina |
Een
korte beschrijving
van deze stukken treft u hierna aan.
Beschrijving
muziekstukken
Serenade
en
Dans (componist: Alexander
Comitas)
In deze compositie is de
invloed van de Armeense componist en
naamgenoot Aram Chatschaturiam duidelijk terug te vinden. Deze muziek
behoort tot het hoogste niveau qua moeilijkheidsgraad, vooral met
betrekking tot de interpretatie. Deze wordt veroorzaakt door de
verschillende lijnen in de muziek, die door elkaar lopen en in elkaar
overgaan.
Fantasia
for
Accordion Orchestra
(componist: Gijs van Dijk)
Fantiasia for Accordion
Orchestra begint met een variatie in de
bas gebaseerd op de eerste drie, sfeerbepalende accoorden van een
bekend Russisch volkslied. Het stuk gaat over de mensen in Rusland die
de afgelopen honderd jaar menige strijd hebben moeten doorstaan. In dit
stuk is dit duidelijk hoorbaar. De muziek roept bijvoorbeeld
associaties op aan de dreigende atmosfeer die Shostakovitsj in sommige
van zijn symfonieën schildert.
Het bijzondere aan dit stuk
is dat iedere accordeonist een
onafhankelijke partij speelt. Niettegenstaande dat grijpen de partijen
voortdurend in elkaar en maken zo gezamenlijk de muziek.
Tango
Fugitativo & Milonga Feliz
(componist: Gerie Daanen)
In het eerste deel, de
tango,
wordt de zoektocht naar
innerlijke rust omgeven door tekenen van onrust en emotie. Het tot
uiting brengen van deze muzikale tegenstellingen vergt veel van de
spelers. Het tweede deel, de milonga, zorgt voor de apotheose. De
muziek is blijmoedig, soms zelfs uitbundig en swingend.
Kynaston
(componist: John Franceschina)
Van John Franceschina
ontvingen wij de volgende informatie over
dit stuk. Kynaston is een thema met variaties, gebaseerd op 'Music for
Awhile' van Henry Purcell. Dit stuk werd geschreven voor een produktie
van Oedipus. Edward Kynaston was een bijzonder populaire acteur in de
tweede helft van de 17e eeuw, die eerst uitblonk in het spelen van
vrouwenrollen en later op indrukwekkende wijze mannelijke hoofdrollen
vertolkte. De componist combineerde Purcell's tune met de
theater-carrière van Edward Kynaston. Elk deel of variatie
vertegenwoordigt een bepaald theatraal aspect uit de 17e eeuw.
De eerste variatie
'España' heeft duidelijk Spaanse
invloeden en benadrukt de Spaanse intrigues. De 'Valse' doet denken aan
de dansen van de gegoede burgerij zoals die in blijspelen over de zeden
en gewoonten van die tijd tot uitdrukking werden gebracht. Het
'Scherzo' met zijn polyfonische en rhytmische variaties geeft de
spontaniteit en improvisatie van de Engelse klucht weer. De kenmerken
van de barok in de 'Fugue' weerspiegelen de helden tragedie uit die
tijd met zijn zwaar voorgeschreven plots en klassiek gestructureerde
strofen. Het arioso, 'Ballade', is een weergave van de sentimentele
tragische vorm, voorspelbaar emotioneel en hartstochtelijk. Het 'Moto
Perpetuo' is een knipoog naar de 'Finale' en daarmee naar de geestige
en sprankelende blijspelen uit die tijd.
Hoewel 'Kynaston' in
essentie
een tonale compositie is wordt
veelvuldig gebruik gemaakt van atonale clusters en 'blue notes' die zo
typerend zijn voor de jazz. Het is geschreven als virtuoos stuk voor de
uitvoerder en makkelijk in het gehoor liggend voor de luisteraar, die
niet bedacht is op de muzikale grappen die in het stuk zijn opgenomen
maar die het stuk hopelijk kan waarderen door het bruisend karakter en
vrolijk temperament.
Studieweekend
met Gijs van Dijk
Op 12 en 13 februari 2005
vond in Haarlem een studieweekend plaats
in het kader van de nieuwe compositie "Fantasia for Accordion
Orchestra" van componist Gijs van Dijk. De componist was hier ook zelf
bij aanwezig.
Het waren twee intensieve en
vooral interessante dagen. Gijs vertelde over het ontstaan van het
muziekstuk en lichtte
verschillende passages toe. Daarna loodste hij, in overleg met dirigent
Sergé Latychev, het ensemble door maatwisselingen en
ingewikkelde structuren.
Op zaterdagavond gaf Gijs een
lezing. Aan de hand van
geluidsopnamen kwamen de verschillende compositiestijlen aan de orde,
een toccata voor
piano, een koorwerk en muziek voor
saxofoonkwartet. Ook werden opnamen beluisterd met vrije improvisaties
van het combo van Gijs van
Dijk. De zondag werd benut om de
aanwijzingen van de componist verder uit te werken en het resultaat was
duidelijk waarneembaar. Alphen Opus 2 kijkt terug op een
leerzaam
en uiterst boeiend weekend, dat in een uitstekende sfeer is verlopen.
Overige
onderwerpen
Onder de overige onderwerpen
besteden wij aandacht aan
Hierna
kunt u
daar meer over lezen.
Muziekbespreking
'Serenade en Dans'
Het stuk 'Serenade
en
Dans'
van Alexander Comitas staat nog steeds
volop in de belangstelling. In zijn rubriek Muziekbespreking nr. 3 van
2004 besteedde Cor van Meteren aandacht aan dit werk. De tekst is
opgenomen in Samenspel nr. 4 van 2004, de tweemaandelijke uitgave van
de NOVAM (Nederlandse Organisatie voor Accordeon en Mondharmonica). Op
onze pagina met recensies, elders op onze website, treft u
een samenvatting aan.
Samen
met anderen
In het seizoen 2002-2003
hebben wij het plan opgevat om samen met
anderen nieuwe wegen in te slaan. Redenen daarvoor waren dat het
jaarlijkse aanbod van geschikte accordeonmuziek van Nederlandse bodem
nu eenmaal niet groot is, en dat de mogelijkheden van de accordeon als
ondersteuningsinstrument vaak onderbelicht blijven. Dit heeft
geresulteerd in onze deelname aan diverse bijzonder
interessante
projecten tijdens de 2 voorgaande
seizoenen . Ook in het seizoen 2004-2005 hebben wij deze trend kunnen
voortzetten
tijdens de volgende concerten:
- Alphen
Opus 2 op het Internationaal
Mondharmonica Festival in
Rotterdam op 23 oktober 2004 samen
met
Mondharmonica Trio The Multicats en
- het Oranjeconcert
op 30 april 2004 in de Adventskerk
in Alphen aan den Rijn samen met organist Simon Stelling.
Verhuizing website
Alphen Opus 2
Tijdens de vakantieperiode in
2004 is
de website van Alphen Opus 2
verhuisd naar een eigen domein: http://www.alphenopus2.nl.
Het grote voordeel zit
hem vooral in de hogere snelheid
waarmee pagina's worden geopend en de mogelijkheid om meer
muziekfragmenten op te nemen. Onze oude website is gesloten en kan niet
meer worden benaderd.
Aantal
bezoekers
Sedert begin september 1999
beschikken wij over een
bezoekersteller op onze web site. Daaraan kunnen wij zien of onze site
in een behoefte voorzien. Ook in het seizoen 2004-2005 houden wij weer
iedere maand de aantallen bij.
| Maand |
Hits |
|
Aantal
per
maand |
Aantal
t/m
maand |
Gemiddeld
aantal
per maand |
| september
2004 |
82 |
6007 |
82 |
| oktober
2004 |
110 |
6117 |
95 |
| november
2004 |
110 |
6227 |
100 |
| december
2004 |
80 |
6307 |
96 |
| januari
2005 |
91 |
6398 |
95 |
| februari
2005 |
87 |
6485 |
93 |
| maart
2005 |
108 |
6593 |
95 |
| april
2005 |
138 |
6731 |
101 |
| mei 2005 |
278 |
7009 |
120 |
| juni 2005 |
228 |
7237 |
131 |
| juli 2005 |
181 |
7418 |
136 |
| augustus
2005 |
290 |
7708 |
149
|
